Konuyu Oyla:
  • Derecelendirme: 0/5 - 0 oy
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Osmanlı Askeri Teşkilatları
#1
www.deccal.org

KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN ORDUSU İLE MUHAREBE MEYDANINDA

Osmanlı beyliğinin ilk kuruluş yılarında ordu gönüllülerden meydana geliyordu. Toprakların genişlemesi üzerine daimi ordu oluşturma ihtiyacı doğdu. Orhan bey Vezir Alaaddin paşanın tavsiyesi ile Yaya ve Müsellem denilen ilk daimi orduyu oluşturdu. Orhan bey zamanında, Karesi oğulları beyliğinin Osmanlılara katılması ile bu beyliğin donanması Osmanlı hizmetine girdi. Böylece Osmanlı deniz gücünün temelleri atıldı. I.Murat zamanında savaş esiri Gayri Müslim çocuklarından Yeniçeriler adı ile yeni bir ordu kuruldu. Osmanlı devletinin askeri teşkilatı oluşturulurken, Türkiye Selçukluları örnek alındı. Osmanlı ordusu klasik düzenini 15. yy da aldı. İhtiyaçlara göre ordu düzeninde sürekli değişiklikler yaşandı.

Osmanlı ordusunu iki bölüme ayırarak incelemek mümkündür. Bunlar, Kara ordusu ve Donanma olmak üzeredir.

KARA ORDUSU:

Osmanlı kara ordusu klasik dönemde üç ana bölümden oluşurdu. Bunlar;

A-Eyalet ordusu.

B-Kapıkulu ordusu.

C-Yardımcı Kuvvetler.

A-Eyalet Ordusu:

Eyalet ordusunun genel özellikleri şunlardır:

*Tamamı Türklerden oluşurdu.

*Tamamı atlı idi.

*Eyalet ordusu hazineden maaş almaz, Toprak geliri ile geçinirlerdi.

*Eyalet ordusu köylerde ve sınır boylarında yaşardı.

Eyalet Ordusunun Bölümleri:

1-Tımarlı Sipahiler. 5-Bozancılar.


2-Akıncılar. 6-Meşaleciler.


3-Azaplar 7-Menzilciler.


4-Martaloslar. 8-Derbentçiler.



www.deccal.org



1-Tımarlı Sipahiler:

Eyalet ordusu ve Osmanlı ordusunun klasik dönemde en kalabalık bölümünü oluşturur. Tımarlı sipahilerin tamamı atlıdır. Tamamı Türk’tür. Tımarlı sipahiler hazineden maaş almazlar, kendilerine verilen Tımar topraklarının geliri ile geçinirler. Sipahiler barış döneminde köylerin güvenliğini sağlarlar. Yılda bir defa, mülkiyeti devlete ait olan toprakların, tımar denilen bölümünün kendilerine tahsis edilen vergi gelirini toplarlardı.

Osmanlı devleti toprak sistemi ile askeri sistemini birleştirmişti. Mülkiyeti devlete ait olan toprakların vergi geliri hizmet karşılığı askerlere ve devlet adamlarına verilirdi. Bu topraklara vergi gelirinden dolayı “Dirlik” toprakları denirdi. Dirlik toprakları vergi gelirine göre üç bölüme ayrılırdı. Bunlar; Has, Zeamet ve Tımardı. Has ve Zeamet sahipleri gelirlerinin beş bin akçesi ile kendileri geçinir, geriye kalan her beş bin akçe için bir atlı asker beslerlerdi. Tımar sahipleri ise , üç bin akçe ile kendileri geçinir, geriye kalan her üç bin akçe için bir atlı asker beslerlerdi. Tımarlı sipahilere Tımarları ömür boyu verilirdi. Kendileri ölürse bu hak çocuklarına geçerdi.

Tımarlı sipahilerin Taşradaki komutanları rütbe sırasına göre beylerbeyi, sancakbeyi, subaşı ve alaybeyleriydi. Sefer çağrısı yapıldığı zaman beylerbeyinin emrine girerlerdi. Anadolu’daki sipahiler Anadolu ordusunu, Rumeli’deki sipahiler Rumeli ordusunu oluştururdu. Sipahiler hızlı hareket eden hafif silahlar kullanan askerlerdi.


www.deccal.org
2-Akıncılar:
Akıncılar, sınır boylarında yaşayan göçebe Türkmen çocuklarından oluşan birliklerdi. Akıncılara, Serhat kulu veya Evladı Fatihan adları da verilirdi. Akıncılar sınır boylarını korurlardı. Düşman ülkesine akınlar yaparak düşmanı zayıflatırlar ve istihbarat toplarlardı. Seferlerde ordunun önünden giderek yol açarlar, köprü yaparlar ve ordunun güvenliğini sağlarlardı. Savaşta da en ön safta yer alırlardı. Akıncılar günümüz dünya ordularındaki komandolara benzerlerdi. Akıncıların iyi yetiştirilenleri birkaç dil bilirlerdi. Rumeli de Malkoç oğulları, Evrenoz oğulları ve Turhan oğulları gibi nüfuzlu akıncı aileleri vardı. Akıncıların en vurucu bölümlerini “Deliler ve Beşliler” oluştururdu. Deliler düşmana korkusuzca saldırdıkları için bu adı almışlardı. Beşliler ise sınır boyunda yaşayan beş aileden bir askerin katılması ile oluştukları için bu adı almışlardı.


3-Azaplar:

Azap kelime olarak Bekar, Erkek manasına gelir. Osmanlı devleti düzenlediği kanunlarla her köyü ve mahalleyi belirli sayıda Azap askeri çıkartmakla görevlendirmişti. Köy halkı kanunlarda belirtilen sayıda azap askerini; güçlü ,kuvvetli, gözü pek ve sağlıklı gençler arasından seçerdi. Bu askerlerin her türlü ihtiyacı, köy halkı tarafından karşılanırdı. Azaplar yaya savaşan piyadelerdi. Ordunun ön safında yer alırlardı. Kara Azap’ı olduğu gibi deniz Azap’ı da vardı.

Ayrıca Martaloslar kalelerin güvenliğini sağlamakla görevli Hıristiyan kökenli askerlerdi. Meşaleciler seferlerde aydınlatma hizmetlerini yürütürlerdi. Genellikle Suriyeli Araplardan meydana gelmişlerdi. Bozancılar savaşlarda düşmanın maneviyatını bozacak naralar atarlar. Düşmanı gece uyutmamak için gürültü çıkartırlar ve orduyu galeyana getirecek marşlar söylerlerdi. Menzilciler ticaret yollarının güvenliğini sağlarlardı. Derbentçiler önemli geçitleri korurlardı.

Ayrıca bunların dışında Yayalar, Müsellemler, Yörükler ve Tatarlar gibi askeri birliklerde eyalet ordusu içinde yer alırdı.

B-Kapıkulu Ordusu:

Osmanlı devletinde Orta çağ Türk-İslam devletlerinde görülen “Gulam” sistemi örnek alınarak Kapıkulu ordusu oluşturulmuştur. Kapıkulu ordusunun temellerini atan padişah I.Murat’tır. İslam hukukuna göre her beş savaş esirinden birini hükümdar kendi hizmetine ayırma hakkına sahipti. I.Murat zamanında “Pençik Oğlanları” denilen savaş esirlerinden yeniçeriler adıyla bir ordu oluşturuldu. Bu ordu zamanla genişledi.

Savaş esirleri yetersiz hale gelince “Devşirme Kanunu” çıkartıldı. Buna göre her yıl Turnacı başı adlı görevliler Rumeli’deki Hıristiyan ailelerden küçük yaşlardaki erkek çocukları toplarlardı. Devşirme işlemi sırasında çok sayıda erkek çocuğu olan ailelerin çocuklarından birisi alınırdı. Bu çocukların soylu ailelerden olmasına özen gösterilirdi. Toplanan çocuklar önce Anadolu’daki köklü Türk ailelerinin yanına gönderilirdi. Bu çocuklar Türk ailelerin yanında yaklaşık sekiz yıl kalırlardı. Bu süre içerisinde ailenin diğer çocukları gibi ekonomik faaliyetlere katılırlardı. Türk dilini, kültürünü ve İslam dinini öğrenirlerdi. Bu uygulamanın amacı bu çocukları Türkleştirip, Müslümanlaştırmaktı. Daha sonra bu çocuklar Gelibolu’daki acemi oğlanlar ocağına alınırdı. Burada genel askeri ve kültürel eğitimden geçirilirlerdi. Acemi oğlanlar ocağında eğitimini tamamlayanlar kapıkulu ordusunun değişik bölümlerine dağıtılırlardı. Acemi oğlanlar ocağını bitirenlerin yakışıklı ve yetenekli olanları önce saray okullarına daha sonra ise Enderun adlı üniversiteye gönderilirlerdi. Enderun’u bitirenler devletin yüksek makamlarına ulaşırlardı. Bu olay Rumeli’deki Hıristiyan ailelerin çocuklarını devlete gönüllü vermelerine sebep olmuştur. Sokullu Mehmet paşa ve İbrahim paşa gibi Sadrazamlar devşirme kökenliler içerisinden çıkmıştır. Kapıkulu ordusunun genel özellikleri şunlardır:

*Bu ordu Devşirme kökenlidir.

*Kapıkulu ordusu devlet hazinesinden üç ayda bir “Ulufe” adı verilen maaş alırdı.

*Hükümdarın şahsına bağlı askerlerdi. Genellikle İstanbul, Edirne ve Bursa gibi kentlerde yaşarlardı.

*Ömür boyu askerlik yaparlardı. Evlenmeleri ve ticaretle uğraşmaları yasaktı. Askeri kışlalarda yaşarlardı.

Kapıkulu ordusu iki ana bölümden oluşurdu. Bunlar:

1-Kapıkulu Süvarileri.
2-Kapıkulu Piyadeleri.

1-Kapıkulu Süvarileri:

Kapıkulu ordusunun atlı bölümüdür. Bunlara altı bölükten oluştukları için “Altı Bölük Halkı” adı verilir. Bu altı bölük; Silahtar, Si pah, Sağ garipler, Sol garipler, Sağ ulufeciler ve Sol ulufeciler olmak üzeredir. Kapıkulu süvarileri rütbece yeniçerilerden öndedir. Maaşları piyadelerden daha yüksektir. Bu birlikler hazineyi, Padişahı, devletin sancak ve bayraklarını korumaktan sorumludur. Seferlerde padişahın otağını taşırlar ve kurarlardı. Savaşta padişahı korumakla görevliydiler.

2-Kapıkulu Piyadeleri:
Kapıkulu piyadeleri yaya askerlerdir. Yeniçeriler ve Teknik sınıflar olarak iki ana bölümden oluşurlar. Yeniçeriler Kapıkulu ordusunun en kalabalık bölümüdür. “Orta” denilen bölüklere ayrılmışlardır. Her ortanın çorbacı başı denilen komutanları vardır. Yeniçerilerin en yüksek rütbeli komutanları “Yeniçeri ağası” dır. Teknik sınıflar ise şunlardır:

Cebeciler: Yeniçerilerin silahlarını imal eden ve savaşta tahrip olan silahları tamir eden birliklerdir.

Topçular: Görevleri top denilen silahları yapmak ve bu silahları kullanmaktır.

Top Arabacıları: Ağır topların imali üzerine oluşturulmuşlardır. Görevleri insan gücü ile taşınamayan topları hayvanlar aracılığı ile taşımaktı.

Lağımcılar: Görevleri Kale fetihlerinde, Cephaneliklerin tahribinde gerekli olan tünelleri kazmak ve patlayıcı yerleştirerek havaya uçurmaktı.

Humbaracılar: El bombalarını, el mayınlarını, havan toplarını ve patlayıcıları yaparlar ve kullanırlardı.

C-Yardımcı Kuvvetler:

Osmanlı nüfuzuna giren bağlı devlet ve hükümetler Seferlere belirli sayıda asker göndermekle yükümlüydüler. Kuruluş ve Yükselme döneminde Anadolu beylikleri askerleri ile Osmanlı seferlerine katılmışlardır. Yükselme döneminde İç işlerinde bağımsız dış işlerinde Osmanlıya bağlı Kırım, Eflak, Boğdan ve Erdel beylikleri Seferlere ordularıyla katılırlardı. Kırım kuvvetleri Osmanlı ordusu içerisinde özel bir yere sahipti.

DONANMA

www.deccal.org

Osmanlı devleti Karesi oğulları beyliğini topraklarına katınca donanmaya sahip oldu. Osmanlı donanmasının ilk üssü Marmara denizinde Edincik’ti. Donanma Rumeli’ye asker ve göçmen taşınmasında önemli rol oynadı. İlk Osmanlı tersanesini Gelibolu da Yıldırım Bayezid inşa ettirdi. İlk deniz savaşı Venediklilerle yaşandı (1416). Osmanlı donanmasını büyük bir güç haline getiren Fatih oldu. Fatih İstanbul’u fethetmek için 400 parçalık bir donanma oluşturdu. Gemilerin Kasım Paşa sırtlarından Haliç’e indirilmesi, İstanbul’un fethinde önemli rol oynadı. Fatih zamanında Osmanlı donanması Ege adaları ve Kırım’ın fethini gerçekleştirdi. Dünyanın en büyük deniz gücü olan Venedik yenilgiye uğratıldı. İtalya da Otranto fethedildi. Osmanlı denizciliğinin yükselmesinde Anadolu beyliklerinin Osmanlılara katılması önemli rol oynadı. Kanuni zamanında Osmanlı donanması dünyanın bütün devletlerinin donanmalarından daha güçlü hale geldi.

Osmanlı donanma komutanına “Kaptan-ı Derya” denirdi. Deniz askerlerine ”Levent” adı verilirdi. Osmanlı donanmasında bulunan gemilere ; Baştarda, Kalyon, Kadırga, Mavna, Atmaca, Serçe gibi adlar verilirdi. Osmanlı gemileri hem kürekli hem de yelkenli özellikteydi. Bir donanmada 47 gemi bulunurdu.

Osmanlı devletinin iki türlü donanması vardı. Bunlar Deniz donanması ve Nehir donanması idi. Osmanlı devletinin Nehir donanmasına İnce donanma denirdi. Nil, Fırat ve Tuna ırmaklarında büyük nehir donanması bulunurdu. Orta Avrupa’ya yapılan seferlerde ordunun ihtiyacı olan malzemeler Tuna nehri donanması ile taşınırdı. İran seferlerinde Fırat donanması taşıma yapardı. Doğu Afrika seferlerinde Nil donanması önemli hizmetler yapardı. Osmanlı devletinin Deniz donanmalarının önemli üsleri ; Süveyş, Basra, Kuzey Afrika, Gelibolu, Haliç, Kırım, Hazar, bölgelerindeki Liman ve tersanelerdi. Osmanlı devletinin en büyük tersanesi Haliç de bulunuyordu. 16.yy da Haliç tersanesinde 40. bin kişi çalışıyordu.

Donanmada görev yapan askerler hazineden maaş almazlardı. Geçimlerini ganimet ve kendilerine tahsis edilen toprak geliri ile sağlarlardı. Donanma personeli yaz aylarında sefere çıkar sonbahar da evlerine dönerlerdi. Kışın donanmada Nöbetçi personel görev yapardı.

Klasik dönemde yetişen ünlü Osmanlı denizcileri ;Kemal Reis, Salman reis, Burak reis, Barbaros Hayrettin paşa, Turgut Reis, Piri Reis, Piyale paşa, Seydi Ali Reis v.s dir.

16.yy ın sonlarından itibaren Osmanlı merkez donanması zayıflamaya başlamıştır. Ancak “Garb Ocakları” (Cezayir, Tunus ve Trablusgarb) donanması gücünü korumuştur. Cezayir beylerbeyine bağlı bu donanma Atlas okyanusundan Amerika’ya kadar seferler yapmıştır. 1795 tarihinde ABD bu donanmanın baskısı sonucu, Cezayir’e yıllık vergi vermeyi öngören anlaşmayı imzalamıştır.

Osmanlı Ordusunda Değişmeler:

17. yüzyılda Değişmeler:

Osmanlı kara ordusunda 16.yy ın ikinci yarısından itibaren değişmeler görüldü. Padişah III.Murat oğlu Mehmet’in düğününde hokkabazlık, Taklitçilik yapan kişiler Kapıkulu ordusuna alındı. Devşirme kanununa uyulmadı. Kapıkulu ordusuna Türkler alınmaya başlandı. Kapıkulu ordusunun disiplini bozuldu, sayısı arttı. Kanuni döneminde Kapıkulu ordusu 15 bin dolaylarındaydı. 17.yy da sayıları 100 bini aştı.Merkez ordusu denilen Kapıkulu ordusunun sayısının artırılması Eyalet ordusunun Avrupa’daki savaşlarda başarılı olmamasından kaynaklandı.Tımarlı sipahiler ve akıncılar atlı süvari birlikleriydi.Silah olarak ok,Yay ve mızrak gibi geleneksel silahları kullanıyorlardı. Genellikle ilkbaharda savaşa giderler sonbaharda köylerine dönerlerdi. 16.yy da Avrupa’da daimi ordular kuruldu. Bu ordular tamamen ateşli silahlarla donatıldı. Avrupa ordularında sürekli eğitim yapan , ateşli silahlar kullanan piyade ordusu karşısında Osmanlı eyalet ordusu başarılı olamadı. Bu gelişme, Osmanlı devletini Kapıkulu ve ateşli silah kullanan birliklerin sayısını artırmak zorunda bıraktı. Tımarlı sipahiler dağılmaya başladı. Sipahilerin tımarları ellerinden alındı. İşsiz kalan tımarlı sipahiler Celali isyanlarına katıldı. Akıncı birlikleri 1595 tarihinden sonra dağıldı.

Kapıkulu ordusunun sayısının artması mali sorunlara sebep oldu. Hazinenin yükü arttı.Kapıkulu ordusuna yeterli maaş verilemedi. Kapıkulu ordusu padişah ve diğer devlet yöneticilerine karşı isyanlar çıkardı.1622 tarihinde isyan eden yeniçeriler padişah II.Osman’ı öldürdüler. Yeniçerilerin disiplini gittikçe bozuldu. Torpille yeniçeri ocağına kaydolanlar görev yerine gitmediler. Bazıları da yerlerine vekil gönderip ulufe denilen maaşı paylaşmaya başladılar. Yükselme döneminde evlenmesi yasak olan yeniçeriler evlenmeye başladılar. Ticaretle uğraştılar. İstanbul da esnafı haraca bağladılar. Bu hareketler padişah IV.Murat ve Sadrazam Köprülü Mehmet paşa gibi liderleri sert önlemler almaya zorladı. Ordunun disiplininin bozulmasında devlet adamlarının iktidar hırsı ile askeri isyana teşvik etmeleri de etkili oldu.

Yükselme döneminde “Ocak devlet içindir” felsefesi geçerli iken duraklama ve gerileme dönemlerinde “Devlet Ocak içindir” felsefesi geçerli oldu.

“17.yy da Tımarlı sipahilerin dağılması taşrada güvenlik sorununu ortaya çıkardı. Beylerbeyleri Sekban, Saruca ve Levend adı verilen birlikler oluşturdular. Bu birlikler için halktan yeni vergiler alındı. Bu olay halkın toprağını terk etmesinde etkili oldu. Eyalet valileri topladıkları askerlerin maaşlarını ödeyemeyince işlerine son verdiler. Bazen de savaş döneminde orduya alınan askerler savaştan sonra dağıtıldı. Bu uygulama iç isyanlara sebep oldu.

18. ve 19. Yüzyıllarda Değişmeler:

1703 tarihinden itibaren devşirme uygulaması terk edildi. Bu tarihten sonra yeniçeri ocağına girenler tamamen Türk’tü.

Osmanlı devleti, 18.y da Avrupa’yı örnek alan askeri ıslahatlar yaptı. İlk olarak I.Mahmut Fransa’dan Kont Dö Boneval’i (Humbaracı Ahmet paşa) getirerek, humbaracı ocağında ıslahat yaptırdı. 1734 tarihinde “Hendeshane” adlı subay okulu açıldı. III.Mustafa Baron Dö Tot adlı uzmana Sürat topçuları ocağını açtırdı.I.Abdülhamit, İstihkam okulunu açtı. Avrupa’dan gelen uzmanların Müslüman olma zorunluluğu kaldırıldı. III.Selim “Nizam-ı Cedit” adı ile Avrupa tarzında modern bir ordu kurdu. Avrupa tarzında eğitim veren Kara Mühendislik okulunu (Mühendishane-i Berri Hümayun) açtı. Ancak 1807 tarihinde yeniçerilerin çıkardığı Kabakçı Mustafa isyanından sonra Nizam-ı Cedit ordusu dağıtıldı.

II.Mahmut Avrupa tarzında “Sekban-ı Cedit” ordusunu oluşturdu. Yeniçeriler bir yıl sonra isyan ederek bu orduyu da kaldırttılar (1809). II.Mahmut bir süre sonra Avrupa tarzında “Eşkinci Ocağı” adlı yeni bir ordu kurdu. Yunan isyanını bastıramayan yeniçeriler 1826 tarihinde yeniden isyan ettiler. Bu defa II.Mahmut hazırlıklıydı. İlmiye sınıfının, halkın ve topçu birliklerinin desteğini almıştı. Padişah devletin ve milletin baş belası olan yeniçerilere karşı halkı savaşa çağırdı. Peygamberin sancağını Sultan Ahmet meydanına diktirdi. Bu meydanda yaklaşık 100 bin kişi toplandı. Topçu birlikleri yeniçeri kışlalarını bombaladı. Ardından halk ve askerler yeniçeri kışlalarına hücum etti.Yeniçeriler, halk ihtilali ile yok edildi. Bu olay tarihe “Vakay-ı hayriye” (Hayırlı Olay) olarak geçti.

NOT:Yeniçeriler I.Murat tarafından kurulmuş, II.Mahmut tarafından kaldırılmıştır. Yeniçeriler yenilik hareketlerine karşı çıkarak ıslahatların başarılı olmasını engellemişlerdir. Devletin çöküş dönemine girmesinde etkili olmuşlardır. Yeniçeriler kendilerinin işlerine son verileceği endişesi ile Avrupa tarzında kurulan birliklere karşı çıkmışlardır. Yeniçerilerin kaldırılması ile yapılacak yeniliklerin önü açılmıştır.

II.Mahmut Yeniçeri ordusu kaldırıldıktan sonra “Asakir-i Mansure-i Muhammedi’ye” adlı Avrupa tarzında yeni bir ordu kurdu.Bu orduya bir süre sonra “Nizamiye” ordusu adı verildi. II.Mahmut günümüz harp okulunun temeli olan “Mektebi harbiye” yi açtı. Böylece modern imparatorluk ordusu ortaya çıktı.

Tanzimat döneminde askerlik vatan görevi haline geldi. Kara ordusunun yönetimi için “Serasker” unvanlı komutan atandı. Askerliğin süresi kısaltıldı. 19.yy da askerlik vatandaşlar için zorunlu bir görev haline geldi.

Osmanlı deniz gücünde ilk yenileşme Rus donanmasının Osmanlı donanmasını 1770 yılında Çeşme de yakmasından sonra başladı. Donanmaya subay yetiştirmek üzere “Mühendis hane-i Bahri Hümayun” (Deniz Mühendislik okulu) açıldı. Donanma personeli askeri kışlalarda sürekli eğitim yapan daimi birliklere dönüştürüldü.

Osmanlı devleti, Avrupa da ortaya çıkan buharlı motorla çalışan gemileri II.Mahmut zamanında donanmasına kattı. Sultan Abdülaziz zırhlı gemilerden oluşan yeni bir donanma oluşturdu. Bu modern donanma 19.yy da dünyanın üçüncü büyük donanması idi. Bu dönemde Osmanlı tersaneleri de gemi üretecek şekilde yenilendi. Ancak 1877-1878 Osmanlı Rus savaşında uğranılan yenilgi ve iç harplerden sonra başlayan çöküş modern donanmanın limanlara terk edilmesine sebep oldu. Donanma geliştirilemedi.

Osmanlı devleti 1912 tarihinde hava kuvvetlerini oluşturdu.Osmanlılar, ilk defa I.Dünya savaşında uçak kullandılar.
Beğenenler:
#2
eline sağlık yararlı bazılarını 8.sınıfta gormuştuk gormedıklerımızı de ogrenmıs olduk.
Beğenenler:
#3
Aynen Ecdadımızı Öğrenmek Lazım.
Beğenenler:

Konu ile Alakalı Benzer Konular
Konular Yazar Yorumlar Okunma Son Yorum
  Osmanlı Padişahlarının Bilinmeyen Özellikleri !!JusTBlue!! 10 1,188 08-06-2015, Saat: 18:41
Son Yorum: prodeathfix
  Osmanlı İmparatorluğunun Tarihi SİPAHİ 0 319 22-12-2014, Saat: 16:33
Son Yorum: SİPAHİ
  Osmanlı'nın Askeri Teşkilatı 1hT1y@R 6 1,133 10-05-2014, Saat: 22:03
Son Yorum: `Gangsterz.
  Osmanlı Ordusunda Rütbeler archavin 3 787 20-12-2013, Saat: 16:04
Son Yorum: iMoGeN
Anahtar Kelimeler

Osmanlı Askeri Teşkilatları indir, Osmanlı Askeri Teşkilatları Videosu, Osmanlı Askeri Teşkilatları Online izle, Osmanlı Askeri Teşkilatları Bedava indir, Osmanlı Askeri Teşkilatları Yükle, Osmanlı Askeri Teşkilatları Hakkında, Osmanlı Askeri Teşkilatları Nedir, Osmanlı Askeri Teşkilatları Free indir, Osmanlı Askeri Teşkilatları Oyunu, Osmanlı Askeri Teşkilatları Download


1 Ziyaretçi